HOME| KONTAKT | PRZETARGI

O PARKU

INFORMACJE OGÓLNE
HISTORIA REGIONU
POŁOŻENIE
PODSTAWY PRAWNE
RADA PARKU
PLAN OCHRONY
STRUKTURA ORGANIZACYJNA

PRZYRODA PARKU
KLIMAT
FLORA
FAUNA
WODY
FORMY OCHRONY
PRZEPISY PRAWNE

ROZPORZĄDZENIE O UTWORZENIU PARKU
USTAWA O OCHRONIE PRZYRODY

DZIEDZICTWO KULTUROWE W ZABORSKIM PARKU KRAJOBRAZOWYM

Ludność ziemi zaborskiej i chojnickiej, to głównie Zaboracy i Borowiacy Kaszubscy, trudniący się od zarania pasterstwem, hodowlą, łowiectwem, bartnictwem, rybołówstwem i smolarstwem. W późniejszym okresie, gdy rozwinęło się rzemiosło, dominowało: garncarstwo, kołodziejstwo, rymarstwo, kowalstwo i hafciarstwo. Niektóre z tych zawodów są do dziś ważnym źródłem dochodu miejscowej ludności. Charakterystyczne są także dla tego regionu stroje i tańce ludowe oraz pieśni związane z tradycyjnymi obrzędami, kultywowane  do dziś prze zespoły folklorystyczne "Kaszuby" z Chojnic i  "Krëbane" z Brus. Kultura i sztuka ludowa w połączeniu z otaczającą zewsząd przyrodą, stanowiące wizerunek tej ziemi, są pieczołowicie kultywowane przez współczesnych twórców zajmujących się rzeźbą, malarstwem i poezją. Do najbardziej znanych twórców związanych z regionem należą: Józef Chełmowski z Brus Jaglich - ceniony rzeźbiarz i malarz oraz  Jan Sabiniarz z Chojnic - laureat konkursu "Małe Ojczyzny", a ponadto architekt, malarz, fotografik, autor tekstów poezji śpiewanej i ich wykonawca.Nieodłącznym motywem krajobrazu są obiekty architektury sakralnej i użytkowej. Najstarszym zabytkiem tej ziemi jest drewniany kościół w Leśnie z 1650 roku. Godne uwagi są również kościół w Swornychgaciach. Niezwykle interesujący jest stary tartak wodny w Chocińskim Młynie oraz młyny wodne w Czernicy, Kaszubie i Hamer Młynie. Tu i ówdzie spotyka się jeszcze stare dworki szlacheckie, chałupy podcieniowe, stodoły, drewutnie, wozownie, a w ich otoczeniu piece chlebowe i żurawie studzienne. Nie należy zapominać o licznych kapliczkach przydrożnych zwanych "Bożymi Mękami" których bogactwo form świadczy o zdolnościach twórców ludowych tego regionu. Równie interesujące są tereny położone na południe od Chojnic,  mieszczące się w granicach Pojezierza Krajeńskiego. Występuje tu znaczne nagromadzenie obiektów architektury sakralnej, miejsc pochówków, zabytków budownictwa i techniki, parków, zespołów pałacowo-parkowych, stanowisk archeologicznych i grodzisk. Duże zagęszczenie obiektów kultury materialnej w południowej części ziemi chojnickiej, wynika ze sposobu jej zagospodarowania. Jest to teren wybitnie rolniczy, sprzyjający rozwojowi osadnictwa wiejskiego. O wysokim poziomie kultury materialnej tutejszego społeczeństwa świadczy duża liczba zespołów folwarcznych, pałacowo-parkowych oraz dworków. Wiele z nich dotrwało w dobrej kondycji do czasów obecnych. Do najważniejszych zabytków tego terenu można zaliczyć: kapliczkę w Ciechocinie (zbudowaną w 1786 r.), kościół gotycki pod wezwaniem św. Jakuba we wsi Ostrowite, XIX-wieczną chatę podcieniową w Silnie.


PODZIAŁ REGIONALNY KASZUBSKICH GRUP ETNICZNYCH

Kaszubi zamieszkujący powiat chojnicki dzielą się na dwie podstawowe grupy: Gochów i Krubanów. Miano Gochy z dawna przylgnęło do ludności zasiedziałej w okolicy Brzeźna Szlacheckiego, Borzyszków i Zapcenia oraz zamieszkującej kaszubskie wsie w powiecie bytowskim.

Krubanami lub Krebanami nazywano bowiem ludność zajmującą okolicę Leśna, Brus, Wiela, Karsina a także Dziemian w powiecie kościerskim. Natomiast do mieszkańców Konarzyn nie chce się przyznać żadna z wyżej wymienionych grup lokalnych. Konarzyny określane są jeszcze niekiedy nazwa Kabuty, a ich mieszkańcy Kabucy. Natomiast ludność zamieszkująca maleńki obszar między Konarzynami a Swornigaciami nazywana bywa, przez Gochów zwłaszcza – Gruby.

Obszar zamieszkały przez Krubanów, tzn. wg dzisiejszego podziału administracyjnego ( Leśno, Swornigacie, Brusy, Karsin i lezące na pograniczu Kaszub bliskie okolice Czerska nazwywają się Zaborami. Nazwa ta pojawia się już w niektórych dokumentach książąt pomorskich w postaci: terra Tabor, terra Zaborensis i w dokumentach dokumentach czasów krzyżackich: das land Saborn. Granice ziemi zaborskiej tworzyły w średniowieczu: od zachodu Brda, na północy obecna granica powiatu Chojnickiego, na wschodzie jezioro Wdzydze i rzeka Wda, a od południa Czernica. W wiekach XIV i XV Zabory stanowiły własny obwód sądowy i miały własnego sędziego ziemskiego.

Jeżeli chodzi o granice, to na północy sąsiadują Borowiacy z Kaszubami, należącymi do grupy pomorskiej, która jest najstarszą grupą etniczną na obszarze Pomorza Wschodniego. Na wschodzie graniczą Borowiacy z Kociewiakami. Na południu od Borowików między Notecią, Gwdą, Dobrzynką, Kamionką i Brdą mają swoje siedziby Krajniacy zaliczani do Wielkopolan. Zachodnia granica Borów Tucholskich styka się idąc od południa ku północy z niemieckim kolonistami Kosznajdrami, przynajmniej aż do czasu ich ucieczki w 1945 roku, tudzież Zaborszczyzną , w której siedzą południowi Kaszubi, tzw. Zaboracy.

mapa podziału regionalnego kaszubskich grup etnicznych


EDUKACJA EKOLOGICZNA

EDUKACJA EKOLOGICZNA
WYDAWNICTWA
ŚCIEŻKI DYDAKTYCZNE

TURYSTYKA
MAPA PARKU
SZLAKI TURYSTYCZNE
CIEKAWE MIEJSCOWOŚCI
DZIEDZICTWO KULTUROWE
- architektura
- rzemiosło
- rolnictwo
- rybołówstwo
- hodowla
- strój, haft, tabaka
- potrawy
- plecionkarstwo
- bartnictwo
- smolarstwo
- bursztyniarstwo
- huty szkła
AKTUALNOŚCI
PRZETARGI
HARMONOGRAM PRAC
EDUKACJA EKOLOGICZNA
GALERIA

DZIEDZICTWO KULTUROWE
FLORA
FAUNA
REZERWATY

 

webmaster / -opt 800x600

Oficjalna strona Zaborskiego Parku Krajobrazowego

FINASOWANE PRZEZ WFOŚiGW w GDAŃSKU